Cellen synthetiseren constant nieuwe eiwitten uit aminozuren (uit dieet + eigen productie). Hiervoor zijn diverse vitamines nodig.

B-vitaminen produceren aminozuren

Vitamine B6 → omgezet naar actieve vorm PLP (pyridoxal-5-fosfaat) → cofactor voor >100 enzymen, waaronder aminozuursynthese. Foliumzuur nodig voor cysteïne, serine, glycine, histidine. Foliumzuur + B12 → methionine (essentieel aminozuur; Linus Pauling).

Vitamine C: specifiek voor collageen

~25% van lichaamseiwitten = collageen (sterk eiwit: huid, bloedvaten, bindweefsel, botten, tanden, orgaanondersteuning). Hydroxyproline (collageen-aminozuur) wordt alleen gesynthetiseerd met vitamine C. Tekortsymptomen (blauwe plekken, gewrichtspijn) wijzen op collageenverlies.

Vitamine K: Gla-eiwitten

Essentieel voor Gla-eiwitten (Food & Nutrition Research, 2012). Vier verhinderen bloedingen (stolsels). Sommige reguleren botgroei/mineralen. Anderen voorkomen calciumafzetting in zachte weefsels (slagaderverharding). In zenuwstelsel: hersencelmembranen, neuritengroei (Advances in Nutrition, 2012).

Voedselbronnen

B12: alleen dierlijke producten (vis, mager vlees, gevogelte, melk, eieren). B6: vis, licht vlees/gevogelte, bananen, aardappelen, verrijkte granen. Foliumzuur: bladgroenten, bonen, citrus, verrijkte granen (brood, pasta, ontbijtgranen). Vitamine C: citrus (hoofdbron), ook tomaten, wortelen, aardbeien, paprika's. Vitamine K: groene bladgroenten (rijkste), gedeeld met C: tomaten, wortelen, aardbeien, paprika's.