Wat is een meniscusletsel?

De menisci (mediale en laterale) zijn C-vormige kroonbeenstructuren in de knie die schokdempend, stabiliserend en lastverdelend functioneren. Scheuren ontstaan acuut (traumatisch, draaiend trauma belaste knie) of degeneratief (ouderen, minimaal trauma). Symptomen: pijn, zwelling, blokkeringen, instabiliteit, knakgeluiden.

Directe eerste hulp (PEACE & LOVE protocol)

• Protection: Ontlasten (krukken), vermijd pijnvolle bewegingen
• Elevation: Been hoogleggen > hartniveau
• Avoid anti-inflammatories: Geen NSAID's eerste 48-72u (remt heling)
• Compression: Compressieverband (zie onder)
• Education: Actieve herstelbenadering, geen passieve modaliteiten
• & Load: Optimaal belasten zo spoedig mogelijk (pijnvrij)
• Optimism: Positieve verwachting verbetert uitkomst
• Vascularisation: Beweging zonder pijn → bloeddoorstroming
• Exercise: Progressieve revalidatie (kracht, proprioceptie, functie)

Compressieverband aanleggen: FIGUUR-8 TECHNIEK

Materiaal: Elastisch compressieverband (bijv. Tubigrip, Cohesive bandage, Elastoplast) 8-10cm breed, 4-6m lang.

1. Startpositie: Patiënt ruggenliggen, knie ~15-30° gebogen (ontspannen), been ondersteund.
2. Ankeren: Begin 5-10cm onder de knieschijf op de kuit. 2 ronden vastleggen.
3. Opwaarts figuur-8:
   • Diagonaal over de knieschijf (mediaal → lateraal boven)
   • Rond de dij heen
   • Diagonaal terug over knieschijf (lateraal → mediaal boven)
   • Rond de kuit heen
4. Herhalen: 3-4 complete figuur-8 patronen, elk 50% overlap.
5. Afwerken: Laatste rondes boven knie op dij, bevestigen met clip/plakband/tucken.
6. Controle:
   • Twee vingers vlak tussen bandage en dij/kuit
   • Geen tinteling, verkleuring, koude voeten
   • Knie kan 0-90° buigen zonder hindering
   • Patella (kneschijf) vrij zichtbaar/voelbaar

Belangrijke nuances

• Geen tape/plakband direct op huid (huidirritatie, allergie)
• Bandage niet 's nachts dragen (circulatie, comfort)
• Dagelijks heraanleggen (ochtend na wassen, voor activiteit)
• Bij toename zwelling: bandage losmaken, heraanleggen

Vervolgbehandeling

• Ijs: 15-20 min, 3-4x/dag (ingewikkeld!)
• Kniebrace (neopreen/hinged): Voor functionele stabiliteit na acute fase
• Fysiotherapie: Kwadriceps/hamstring versterking, proprioceptie, load management
• Orthopedische consultatie: Bij mechanische klachten (blokkeren, geven), persisterende zwelling, sportbeoefenaars
• MRI indicatie: Klinische verdenking op scheur + chirurgisch kandidaat

Waarschuwingen

• Meniscusletsel gaat vaak gepaard met ligamentlaesies (ACL, MCL) – klinisch onderzoeken!
• Compartmentsyndroom (pijn uit verhouding, gevoelsverlies, bleke voet) = noodgeval
• DVT (diepe veneuze trombose): eenzijdige kuitzwelling, pijn, roodheid → echo

Een goed aangelegd compressieverband vermindert zwelling, geeft proprioceptieve feedback en ondersteunt vroege mobilisatie. Het is een hulpmiddel, geen genezing.