Hoge bloeddruk (hypertensie) is een stille killer: langdurig verhoogde bloeddruk beschadigt hart, hersenen, nieren, ogen en bloedvaten. Vroegtijdige detectie en behandeling voorkomen beroerte, hartinfarct, hartfalen, nierfalen en dementie. Maar welke specialist heeft u nodig?

Eerstelijns: Huisarts (huisartsgeneeskundige)

• **Eerste contactpunt** voor bloeddrukmeting (bij ieder consult, minimaal 1x/jaar > 40 jaar).
• Diagnosticeert hypertensie (gemiddelde ≥ 140/90 mmHg praktijk, ≥ 135/85 thuis, ≥ 130/80 ABPM/HBPM).
• Start leefstijladvies (DASH-dieet, zout < 6g, alcohol, rookstop, beweging, gewicht).
• Voorschrijft eerstelijnsmedicatie (ACE-remmer/ARB, calciumantagonist, thiazidediureticum) volgens NHG-standaard.
• Controleert effect, bijwerkingen, therapietrouw, doelbloeddruk (< 140/90, < 130/80 bij diabetes/nier/hart).
• **Verwijst** bij: resistente hypertensie (3 middelen incl. diureticum), secundaire oorzaak verdacht, doelorganschade, gecompliceerde comorbiditeit, zwangerschap, jonge leeftijd (< 40) met stadium 2 hypertensie.

Verpleegkundig specialist (VSP) / Nurse Practitioner (NP)

• Werkt in huisartsenpraktijk of polikliniek onder eigenaarsverantwoordelijkheid of protocol.
• Mag diagnostiseren, behandelen, voorschrijven (bepaalde middelen), verwei naar arts.
• Uitstekend voor **chronische zorgprogramma's** (bloeddrukcontroles, leefstijlcoaching, medicatieherziening).

Tweedelijns: Interne geneeskundige / Cardioloog

• Cardioloog: Expert in hart- en vaatziekten. Indicaties: hypertrofie op ECG/echo, hartfalen, coronairlijden, arrythmie, aortapathologie, hypertensieve crisis, resistente hypertensie, sportbeoordeling.
• Interne geneeskundige (vasculaire geneeskunde / nefrologie / endocrinologie): Bij vermoeden op secundaire hypertensie (nierarteriestenose, primair hyperaldosteronisme, feochromocytoma, Cushing, schildklier, nierparenchymaal, medicijngeïnduceerd).

Overige betrokken professionals

• Laboratoriumanalist: Bloed/urine (creatinine, eGFR, kalium, natrium, lipidprofiel, glucose, HbA1c, aldosteron/renine ratio, metanephrines).
• Radioloog: Echo nieren/blijdaderen, CT/MR angiografie nieren/hersenen, echo hart.
• Diëtist: Zoutbeperking, DASH/Mediterraan dieet, gewichtsmanagement, kaliumrijk voedsel.
• Fysiotherapeut / beweegcoach: Trainingsadvies (150 min matig/intens per week), motivatie.
• Apotheker: Medicatie-incheck, interacties, adhérantie, bijwerkingen, dosering bij nierfunctiestoornis.

Wanneer welke arts?

Praktisch advies

• Meet uw bloeddruk **thuis** (gevalideerde bovenarmmanchet, 2 metingen ochtend/avond, 7 dagen, gemiddelde laatste 6 dagen).
• Breng de metingen mee naar het consult.
• Neem medicijnen **elke dag**, ook als u zich goed voelt.
• Jaarlijks controle: bloed, urine, ECG, fundoscopie, voetonderzoek (bij diabetes).

Hoge bloeddruk is goed te behandelen. De huisarts is uw **coördinerende partner**; specialisten worden betrokken bij complexiteit. Wacht niet op klachten – meet, weet, handel.