Benzeen is omnipresent: auto-uitlaat, industriële productie (apparaten, geneesmiddelen, synthetica, kleurstoffen), sigarettenrook, vervuild water/bodem. Binnengedragen via inademing, huidopname, inslikken. Gevolgen hangen af van route, duur, dosis.

Acute vergiftiging (inslikken)

Snelle opname → hersenen: verstarring, delirium, slaperigheid → insulten, coma. Longvocht, zuurstoftekort. Intensieve soins nodig om dood te voorkomen.

Inademing

• Lage concentratie: neus/keelontsteking.
• Hoge concentratie: longschade, vocht/bloeding, vaak dodelijk.
• Risico: "huffen" (recreatief inhaleren) → ongevallen.

Huidcontact

• Lage dampen: dermatitis (droge, jeukende, rode huid).
• Hooggeconcentreerd/vloeibaar: tweedegraads brandwonden.

Neurologisch (chronische blootstelling)

Hoofdpijn, slaapstoornissen, irritabiliteit, verwardheid, geheugenverlies, zenuwschade (armen/benen). Kortstondig hoge concentratie: bewustzijnsvermindering, insulten, coma, dood.

Beenmergschade: pancytopenie & aplastische anemie

• Pancytopenie: daling rode/witte bloedcellen + bloedplaatjes → anemie, infecties, bloedingen.
• Aplastische anemie: beenmerg faalt volledig → transfusies/beenmergtransplantatie nodig.

Leukemie

Langdurige beroepsblootstelling → acute myeloïde leukemie (sterkste link), chronische lymfatische leukemie. VS-regels beperken werkplekblootstelling.

Benzeen is een stille, systemische gifstof. Vermijd roken, ventileer goed, gebruik bescherming bij industriële toepassingen, test drinkwater bij twijfel. Preventie is de enige echte bescherming.