Risico op ijzertekort na maagbypass

Na een maagbypass is de maag aanzienlijk verkleind en wordt een deel van de dunne darm overgeslagen. Hierdoor daalt de opname van voedingsstoffen, waaronder ijzer, scherp. Onderzoek (American Journal of Clinical Nutrition, 2009) toonde aan dat de ijzerabsorptie na 6 maanden tot 32–40% van de oorspronkelijke waarde was gedaald en dat 38% van de patiënten na 18 maanden anemie had.

Waarneming van ijzerstatus

Serumferritine is de standaardmaat voor ijzervoorraden. Normaalwaarden: vrouwen 12–150 ng/ml, mannen 12–300 ng/ml. Symptomen van tekort: vermoeidheid, zwakte, koudegevoel, verminderde weerstand, ontstoken tong en pica (verlangen naar niet-voedsel zoals ijs of klei).

Welke supplementen kiezen?

• Ferrofumaraat en ferrogluconaat zijn de best absorberbare vormen (volgens West Penn Allegheny Health System).
• Neem ijzer minimaal 2 uur uit elkaar van calcium (beide hinderen elkaars opname).
• Combineer met vitamine C (supplement of fruit/groente) voor betere absorptie.
• Er zijn speciale bariatrische multivitamines met aangepaste doseringen.

Bijwerkingen en praktische tips

• Hoge doses kunnen maagklachten, obstipatie of diarree geven.
• Neem ijzer tijdens de maaltijd om maagirritatie te verminderen.
• Verdeel de dagdosis over 2–3 innames; grotere doses dalen de relatieve opname.

Conclusie

Levenslange supplementatie is essentieel na maagbypass. Kies ferrofumaraat of ferrogluconaat, combineer met vitamine C, scheid van calcium en verdeel de dosis over de dag voor optimale effectiviteit en minimaal bijwerkingen.