Waarom diabetes en hypertensie samen gaan

2 op de 3 diabeticussen heeft hoge bloeddruk (ADA). Doel bloeddruk: <130/80 mmHg. Hoge bloeddruk dwingt het hart harder te werken → verergeret diabetische complicaties (nier, oog, zenuw).

DASH-dieet: bewijsgebaseerd voor bloeddrukverlaging

• Ontwikkeld door NIH/NHLBI.
• Natrium: max 1500 mg/dag (standaard 2300 mg).
• Macronutriënten: 55% koolhydraten, 18% eiwit, 27% vet.
• Zeer laag verzadigd vet/cholesterol → verbetert LDL.
• Past perfect bij ADA-richtlijnen (45–65% koolhydraten, 12–20% eiwit, 25–35% vet).

Kernprincipes DASH

• Vezelrijk: 30 g/dag (volkoren, peulvruchten, groenten, fruit) → vertraagt spijsvertering, reguleert glucose/insuline, verzadiging.
• Laag suiker: Toegevoegde suikers max 5×/week.
• Rijk op kalium, magnesium, calcium (groenten, fruit, magere zuivel, noten) → bloeddrukverlagend.

Voorbeeld 2000 kcal dagmenu (DASH)

• 6–8 porties volkoren (1 portie = 1 snee brood, ½ kop gekookte graan).
• 4–5 porties fruit + 4–5 porties groenten.
• 3 porties magere zuivel (melk, yoghurt, kaas).
• 170 g (6 oz) mager eiwit (vis, kip, bonen, tofu).
• Noten/peulvruchten/snoep: <5 porties/week.
• Verdeel over 3 hoofmaaltijden + 2–3 tussendoortjes voor stabiele glucose.

Gewicht en bloeddruk

Gezond gewicht behouden verlaagt bloeddruk en verbetert insulinegevoeligheid. DASH-plan biedt calorieëniveau's van 1600–3100 kcal. Raadpleeg altijd arts/diëtist voor aanpassing.